* हरपाल
‘परदेश’ हा शब्द वाचताच सुख, ऐशोआराम, संपत्ती, स्वातंत्र्य, मनमोकळेपणा इत्यादी चित्र डोळ्यांसमोर उभे राहाते. केवळ एक देश नाही तर संपूर्ण जग आणि जगातील प्रत्येक वर्गातील लोक या मोहक शब्दाने आकर्षित होतात. दुसरा देश कसा आहे, तेथील गोष्टी कशा आहेत, तेथील वातावरण कसे आहे, त्या देशाचा इतिहास काय आहे आणि त्या देशाने किती आधुनिक प्रगती केली आहे, या आणि अशा सर्व गोष्टी जाणून घेण्याची ओढ माणसाच्या मनात असते.
नरेंद्र मोदी आणि कॅनडाचे पंतप्रधान जस्टिन ट्रूडो यांच्यात खलिस्तान समर्थक कॅनेडियन नागरिकांवरून निर्माण झालेला वाद हा तेथे स्थायिक झालेल्या भारतीय वंशाच्या १४-१५ लाख लोकांसाठी धोकादायक आहे, कारण आता त्यांना तिथे त्यांच्या नातेवाईकांना बोलावता येत नाही आणि भारतात येण्याचा धोका त्यांना पत्करायचा नाही. दोन्ही देशांनी ऑक्टोबर २०२३ मध्ये व्हिसा देणे बंद केले होते. प्रियजनांना भेटू न शकणे, याचे दु:ख दुसऱ्या देशात राहणाऱ्या लोकांसाठी मानसिक तुरुंगात कैद केल्यासारखे असते.
भावी जोडीदार म्हणून परदेशी स्त्री-पुरुषाचे आकर्षण ही आधुनिक समाजाची देणगी नसून असे पूर्वापार चालत आले आहे. म्हणूनच एका विशिष्ट देशाच्या राजपुत्राने विशिष्ट देशाच्या राजकन्येशी लग्न केले होते, असे कथांमध्ये दिसते. कोलंबस आणि वास्को द गामा यांना महासागरात जाण्यास भाग पाडणे ही देखील दुसरा देश पाहण्याची आणि अनुभवण्याची त्यांच्यामधील उत्सुकता होती. वास्तविक, नवीन गोष्टी शोधणे आणि काहीतरी नवीन जाणून घेण्याची उत्कटता, हा मानवी स्वभाव आहे.
परदेशात का जातात?
‘परदेश’ या शब्दाचे आकर्षण वेगवेगळ्या लोकांसाठी वेगवेगळे असते. विकसित देशांमधील लोकांना झमगाटापासून दूर शांत निसर्गाच्या कुशीत निवांत क्षण घालवायचे असतात तर विकसनशील देशांतील लोकांना दुसऱ्या देशांतील चकचकीतपणा जवळून अनुभवायचा असतो. गरीब आणि मागासलेल्या देशांतील लोक त्यांची आर्थिक स्थिती उंचावण्यासाठी परदेशात जातात.
सोप्या भाषेत सांगायचे झाल्यास अमेरिका, इंग्लंड, कॅनडा आणि फ्रान्समधील लोक वातावरण आणि ठिकाण बदलण्यासाठी जागतिक पर्यटनाला जातात तर चीन, जपान आणि दक्षिण पूर्व आशियातील लोक युरोप आणि अमेरिकेतील देश पाहाण्यासाठी जातात. तेथे काही आठवडे राहून तेथील सुंदर आठवणी आणि आनंद सोबत घेऊन ते घरी परततात.
